De Amerikaanse presidentsverkiezingen houden me de laatste tijd nogal bezig. En dan met name de verharding rond ingenomen standpunten en het beperkte wederzijdse inlevingsvermogen. Hoe komt het toch dat we de neiging hebben om ons vast te bijten in bepaalde denkbeelden?

Laatst las ik een quote van Moses Maimonides (1135-1204), een Egyptisch filosoof:

“Men like the opinions to which they have become accustomed from youth; this prevents them from finding the truth, for they cling to the opinions of habit.”

Er zijn mensen die denken dat ze dichter bij de waarheid komen met het veelvuldig bewijzen van hun eigen oude vertrouwde denkbeelden en het afkeuren van de denkbeelden van anderen.

Je eigen denkbeelden ontwikkelen

Het omgekeerde is volgens mij waar. Je komt juist dichter bij de waarheid als je goed in staat bent om naast je eigen denkbeelden ook de zienswijze van de ander te ontdekken en te begrijpen. Je leert jezelf vaak beter te begrijpen door met iemand te praten die anders is dan jij, anders denkt dan jij. Want juist dan scherp je en ontwikkel je je eigen denkbeelden.

De weg voorwaarts begint dus veelal met een weg naar binnen. Als we gaan inzien dat we hart, hoofd en onderbuik kunnen gebruiken om tot een dieper weten te komen, zal de weg voorwaarts zich soms onverwacht aandienen. De klassieke Griekse filosofen noemden dit noesis: innerlijke wijsheid. Besteden we nog voldoende tijd aan noesis? In tijden dat de druk blijft toenemen, lijkt het belangrijker dan ooit om tijd te nemen met en voor onszelf.

John Stuart Mill (1806-1873) zei:

“He who knows only his side of the case, knows little of that.”

De kunst van het begrijpen en doorleven zit ‘m dus in het op andere gedachten gebracht te worden door iemand die anders denkt dan jij. Het moeilijke zit hem in het feit dat we zo graag vast houden aan onze eigen vertrouwde denkbeelden, en graag omgaan met gelijkgestemden.

Diepere wijsheid zet dingen in beweging

Nu kom ik er steeds meer achter dat veel mensen eigenlijk niet op zoek zijn naar diepere wijsheid. Want het vinden van diepere wijsheid leidt altijd tot verandering, tot beweging, tot ergens voor opstaan. Veel mensen leggen de oorzaken van problemen liever buiten zichzelf, opdat ze zelf geen verantwoordelijkheid hoeven te nemen. Ook in Nederland wordt dit politiek behoorlijk uitgebuit en leidt dit tot het lamleggen van hele bevolkingsgroepen.

In mijn zoektocht naar innerlijke wijsheid laat ik me daarom steeds meer verrassen door deze andere inzichten en merk ik dat het mijn denkbeelden en dus ook de manier waarop ik mijn leven inricht verandert. Het betekent wel dat ik mijn oude denkbeelden tijdelijk mag loslaten en ook niet alleen moet zoeken naar bevestiging van mijn eigen gedachten. Het zoeken zit hem nu meer in het leren begrijpen van denkbeelden die wezenlijk anders zijn dan mijn eigen gedachten. Wat een verrijking om zo in het leven te mogen staan.

Hoe zorg jij voor dit verrijkte perspectief in je leven? Zoek je met name naar bevestiging van je eigen denkbeelden? Dan wil ik je uitdagen om je op andere gedachten te laten brengen, door op zoek te gaan naar en te sparren met andersdenkenden!

Delen:

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *